คอนกรีตผสมเสร็จ ปูนมิกซ์ คอนกรีต ปั๊มคอนกรีต

มาตรฐานการทดสอบกำลังอัดคอนกรีต (Compressive Strength Test) | ASTM C39

คุณภาพคอนกรีต ภาษาช่าง ศัพท์ช่าง

Loading...
เจาะลึกมาตรฐานการทดสอบกำลังอัดคอนกรีต ASTM C39 และ มอก. วิธีการทดสอบด้วยเครื่องกดคอนกรีต การแปลผลค่าแรงอัด และปัจจัยที่มีผลต่อกำลังอัดคอนกรีต
คุณภาพคอนกรีต ภาษาช่าง ศัพท์ช่าง 04/03/2026 อ่าน 4 นาที concrete creator content team

มาตรฐานการทดสอบกำลังอัดคอนกรีต (Compressive Strength Test) ตาม ASTM C39 และ มอก.

การทดสอบกำลังอัดคอนกรีต (Compressive Strength Test) เป็นการทดสอบที่สำคัญที่สุดในการควบคุมคุณภาพคอนกรีต เพื่อยืนยันว่าคอนกรีตที่เทในโครงสร้างมีกำลังเพียงพอตามที่วิศวกรออกแบบ บทความนี้อธิบายมาตรฐาน ASTM C39 และ มอก. วิธีการทดสอบด้วยเครื่องกดคอนกรีต การแปลผล และปัจจัยที่มีผลต่อค่ากำลังอัด

มาตรฐานการทดสอบกำลังอัดคอนกรีต

มาตรฐาน ASTM C39 / C39M

ASTM C39 (Standard Test Method for Compressive Strength of Cylindrical Concrete Specimens) เป็นมาตรฐานสากลจากสหรัฐอเมริกา ที่ใช้กันแพร่หลายที่สุดสำหรับการทดสอบกำลังอัดคอนกรีตด้วยตัวอย่างทรงกระบอก ขนาดมาตรฐาน 6x12 นิ้ว (15x30 ซม.) มาตรฐานนี้กำหนดรายละเอียดตั้งแต่:

  • การเตรียมตัวอย่างก่อนการทดสอบ
  • อัตราการเพิ่มแรงกด (Loading Rate) ที่ต้องควบคุม
  • วิธีการบันทึกผลและการคำนวณ
  • เกณฑ์การยอมรับผลทดสอบ

มาตรฐาน มอก. (มอก. 2124-2545)

สำหรับประเทศไทย มาตรฐาน มอก. 2124-2545 ว่าด้วยวิธีการทดสอบกำลังอัดของตัวอย่างคอนกรีตรับแรงอัด มีเนื้อหาสอดคล้องกับ ASTM C39 แต่ปรับให้เหมาะสมกับการใช้งานในประเทศ โดยกำหนดทั้งการทดสอบตัวอย่างทรงลูกบาศก์และทรงกระบอก

มาตรฐาน BS EN 12390-3

มาตรฐานยุโรปที่นิยมใช้ในโครงการที่รับเหมาโดยบริษัทต่างชาติ แตกต่างจาก ASTM ตรงที่นิยมใช้ตัวอย่างทรงลูกบาศก์ขนาด 15x15x15 ซม. เป็นหลัก

เครื่องทดสอบกำลังอัดคอนกรีต (Compression Testing Machine) มาตรฐาน ASTM C39
เครื่องทดสอบกำลังอัดคอนกรีต (Compression Testing Machine) ที่ใช้ในการทดสอบตามมาตรฐาน ASTM C39

อุปกรณ์และเครื่องมือทดสอบกำลังอัด

1. เครื่องทดสอบกำลังอัด (Compression Testing Machine)

เครื่องกดคอนกรีต หรือ เครื่องทดสอบคอนกรีต เป็นอุปกรณ์หลัก ประกอบด้วย:

  • โครงเหล็กแข็งแรง: รองรับแรงกดได้สูงถึง 2,000-3,000 kN
  • ระบบไฮดรอลิก: สร้างแรงกดที่สม่ำเสมอและควบคุมได้
  • โหลดเซล (Load Cell): วัดค่าแรงกดแม่นยำ
  • จอแสดงผลดิจิตอล: แสดงค่าแรงสูงสุดและกราฟการทดสอบ
  • ชุดควบคุมอัตราการเพิ่มแรง: ตามมาตรฐานกำหนดไว้ที่ 0.15-0.35 MPa/วินาที

2. อุปกรณ์เสริม

  • แผ่นรองรับตัวอย่าง (Bearing Blocks): ทำจากเหล็กชุบแข็ง ผิวเรียบ
  • หัวกดแบบทรงกลม (Spherical Bearing Block): ช่วยปรับให้แรงกดกระจายสม่ำเสมอ
  • เครื่องมือวัดขนาดตัวอย่าง: เวอร์เนียร์คาลิปเปอร์ ไม้บรรทัดเหล็ก
  • เครื่องชั่งน้ำหนัก: สำหรับคำนวณความหนาแน่น
ข้อสำคัญ: เครื่องทดสอบกำลังอัดต้องได้รับการสอบเทียบ (Calibration) ตามระยะเวลาที่กำหนด (ปกติทุก 12 เดือน) โดยหน่วยงานที่ได้รับการรับรอง เพื่อให้แน่ใจว่าผลการทดสอบแม่นยำ
การวางตัวอย่างคอนกรีตทรงกระบอกบนเครื่องทดสอบกำลังอัด
การวางตัวอย่างคอนกรีตทรงกระบอกบนเครื่องทดสอบกำลังอัด ต้องจัดตำแหน่งให้ศูนย์กลางของตัวอย่างตรงกับแนวแกนของเครื่อง

ขั้นตอนการทดสอบกำลังอัดคอนกรีตตามมาตรฐาน

  1. ตรวจสอบสภาพตัวอย่าง: ก้อนตัวอย่างต้องมีอายุครบตามกำหนด (7, 14, 28 วัน) ไม่มีรอยแตกหรือตำหนิ
  2. วัดขนาดและชั่งน้ำหนัก: วัดเส้นผ่านศูนย์กลางตัวอย่างอย่างน้อย 2 ตำแหน่ง แล้วหาค่าเฉลี่ย ชั่งน้ำหนักเพื่อคำนวณความหนาแน่น
  3. เตรียมผิวหน้าสัมผัส: เช็ดผิวตัวอย่างให้แห้ง หากผิวไม่เรียบต้องตกแต่งด้วยปูนปลาสเตอร์หรือกำมะถัน (Capping) เพื่อให้รับแรงกดสม่ำเสมอ
  4. วางตัวอย่างบนเครื่องทดสอบ: จัดวางให้ศูนย์กลางของตัวอย่างตรงกับศูนย์กลางของแผ่นรองรับ
  5. เริ่มการทดสอบ: กดตัวอย่างด้วยอัตราการเพิ่มแรงคงที่ 0.15-0.35 MPa/วินาที (ตามมาตรฐาน ASTM C39) จนกระทั่งตัวอย่างแตก
  6. บันทึกค่าแรงสูงสุด: บันทึกแรงกดสูงสุดที่ตัวอย่างรับได้ (หน่วยเป็น นิวตัน หรือ กิโลนิวตัน)
  7. บันทึกลักษณะการแตก: สังเกตและบันทึกรูปแบบการแตกของตัวอย่าง (Type of Fracture) ตามที่มาตรฐานกำหนด เช่น ทรงกรวย, แนวตั้ง, เฉือน เป็นต้น

อายุการทดสอบมาตรฐาน

อายุทดสอบ วัตถุประสงค์ ค่ากำลังอัดที่คาดหวัง
3 วัน ตรวจสอบการพัฒนากำลังเบื้องต้น ประมาณ 40-50% ของกำลังที่ 28 วัน
7 วัน ประเมินแนวโน้มกำลังอัดสุดท้าย ประมาณ 65-75% ของกำลังที่ 28 วัน
14 วัน ตรวจสอบความสม่ำเสมอ ประมาณ 85-95% ของกำลังที่ 28 วัน
28 วัน กำลังอัดมาตรฐานตามข้อกำหนด 100% ของกำลังออกแบบ (Specified Strength)

การคำนวณและแปลผลกำลังอัดคอนกรีต

สูตรคำนวณกำลังอัด

f'c = P / A

โดยที่:

  • f'c = กำลังอัดของคอนกรีต (หน่วย MPa หรือ ksc)
  • P = แรงกดสูงสุดที่ตัวอย่างรับได้ (หน่วย นิวตัน)
  • A = พื้นที่หน้าตัดเฉลี่ยของตัวอย่าง (หน่วย ตารางมิลลิเมตร)

ตัวอย่างการคำนวณ

ตัวอย่างทรงกระบอกขนาด 150x300 มม. มีพื้นที่หน้าตัดเฉลี่ย 17,671 ตร.มม. รับแรงกดสูงสุดได้ 350,000 นิวตัน

f'c = 350,000 / 17,671 = 19.8 MPa

(หรือประมาณ 198 ksc)

การแปลผลการทดสอบ

ผลการทดสอบจะถูกเปรียบเทียบกับกำลังอัดออกแบบ (Specified Compressive Strength, f'c) ที่กำหนดโดยวิศวกร เกณฑ์การยอมรับตามมาตรฐาน ASTM C39 และ มอก. กำหนดว่า:

  • ค่าเฉลี่ยของผลทดสอบ 3 ตัวอย่างติดต่อกัน ต้องไม่น้อยกว่า f'c
  • ไม่มีผลทดสอบใดต่ำกว่า f'c เกิน 3.5 MPa (35 ksc)

ปัจจัยที่มีผลต่อกำลังอัดคอนกรีต

ปัจจัยที่ทำให้กำลังอัดต่ำ

  • อัตราส่วนน้ำต่อปูนซีเมนต์ (W/C Ratio) สูงเกินไป
  • การบ่มไม่เพียงพอ (ขาดความชื้น)
  • การกระทุ้งอัดแน่นไม่ดี มีโพรงอากาศ
  • วัสดุผสมไม่ได้คุณภาพ
  • การเก็บตัวอย่างหรือการทำก้อนปูนไม่ถูกวิธี

ปัจจัยที่ทำให้กำลังอัดสูง

  • อัตราส่วนผสมถูกต้องตามอัตราส่วน
  • การบ่มอย่างต่อเนื่องด้วยน้ำ
  • การกระทุ้งอัดแน่นดี ไล่อากาศออกหมด
  • ใช้ปูนซีเมนต์คุณภาพสูง
  • อุณหภูมิและความชื้นที่เหมาะสมระหว่างบ่ม

ปัจจัยด้านการทดสอบที่มีผลต่อค่ากำลังอัด

  • อัตราการเพิ่มแรง: การเพิ่มแรงเร็วเกินไปจะทำให้ได้ค่ากำลังอัดสูงกว่าความเป็นจริง
  • ความเรียบของผิวรับแรง: ผิวไม่เรียบทำให้แรงกดไม่สม่ำเสมอ ค่าที่ได้จะต่ำกว่าความเป็นจริง
  • การจัดตำแหน่งตัวอย่าง: ตัวอย่างที่วางเยื้องศูนย์จะได้รับแรงดัดร่วมด้วย ทำให้แตกก่อนกำหนด
  • ขนาดและรูปร่างตัวอย่าง: ตัวอย่างทรงลูกบาศก์จะให้ค่ากำลังอัดสูงกว่าทรงกระบอกประมาณ 20-25%

มาตรฐานกำลังอัดตามประเภทงานก่อสร้าง

ประเภทงาน กำลังอัดที่ 28 วัน (ksc) กำลังอัดที่ 28 วัน (MPa) ตัวอย่างงาน
งานที่ไม่รับน้ำหนัก 150 - 180 15 - 18 ทางเท้า ฟุตปาธ งานฉาบ
งานโครงสร้างทั่วไป 210 - 240 21 - 24 บ้านพักอาศัย อาคารพาณิชย์
งานโครงสร้างขนาดกลาง 250 - 280 25 - 28 อาคารสูง 6-10 ชั้น โรงงาน
งานโครงสร้างขนาดใหญ่ 300 - 350 30 - 35 อาคารสูง คอนโดมิเนียม
งานโครงสร้างพิเศษ 400 - 500 40 - 50 สะพาน เขื่อน งาน Prestress
งานคอนกรีตกำลังสูงพิเศษ > 600 > 60 ตึกระฟ้า งานเฉพาะทาง

หมายเหตุ: ค่ากำลังอัดอาจแตกต่างกันไปตามข้อกำหนดของวิศวกรผู้ออกแบบและมาตรฐานที่อ้างอิง

สรุป

การทดสอบกำลังอัดคอนกรีตตามมาตรฐาน ASTM C39 หรือ มอก. เป็นกระบวนการสำคัญที่ยืนยันคุณภาพของคอนกรีตผสมเสร็จว่ามีความแข็งแรงเพียงพอตามที่ออกแบบ การทดสอบที่ถูกต้องต้องอาศัยทั้งเครื่องทดสอบกำลังอัดที่ได้มาตรฐาน การเตรียมตัวอย่างที่ถูกวิธี และการแปลผลอย่างแม่นยำ หากผลทดสอบต่ำกว่ามาตรฐาน ต้องหาสาเหตุและแก้ไขตั้งแต่กระบวนการผลิต การขนส่ง การเท และการบ่ม เพื่อให้ได้คอนกรีตคุณภาพสูงสุดสำหรับงานก่อสร้าง

บทความที่เกี่ยวข้อง

การเก็บตัวอย่างคอนกรีต (Concrete Sampling) เพื่อทดสอบกำลังอัด

ขั้นตอนการทำก้อนปูนทั้งแบบลูกบาศก์และทรงกระบอก วิธีการเก็บตัวอย่างที่ถูกต้อง

การควบคุมคุณภาพคอนกรีตในโรงงาน (QC Process)

กระบวนการควบคุมคุณภาพตั้งแต่การคัดเลือกวัตถุดิบจนถึงการจัดส่ง

การแก้ไขปัญหาคอนกรีตด้อยคุณภาพ

สาเหตุและแนวทางแก้ไขเมื่อผลทดสอบกำลังอัดไม่ผ่านเกณฑ์

ความแข็งแรงของคอนกรีตผสมเสร็จ

ปัจจัยที่มีผลต่อความแข็งแรงของคอนกรีตและการพัฒนากำลังอัด

กำลังอัดคอนกรีต Compressive Strength ASTM C39 มอก. เครื่องทดสอบคอนกรีต เครื่องกดคอนกรีต Quality Control คอนกรีตผสมเสร็จ

เกร็ดความรู้คอนกรีต

รู้หรือไม่? ตัวอย่างคอนกรีตทรงลูกบาศก์ให้ค่ากำลังอัดสูงกว่าทรงกระบอกประมาณ 20-25% เพราะรูปร่างและความสูงที่ต่างกันส่งผลต่อการกระจายแรงกดและการค้ำยันด้านข้าง

สอบถามข้อมูลเพิ่มเติม

หากท่านมีข้อสงสัยเกี่ยวกับการทดสอบกำลังอัดคอนกรีต หรือต้องการสั่งซื้อคอนกรีตผสมเสร็จคุณภาพสูง

ติดต่อ PoonMix
คอนกรีตมาตรฐาน มอก.

ต้องการสั่งซื้อคอนกรีตผสมเสร็จ หรือคำนวณคิวปูนสำหรับหน้างาน?

ทีมงาน PoonMix พร้อมจัดส่งคอนกรีตมาตรฐานจากโรงงานเครือข่ายทั่วประเทศ รวดเร็ว ตรงเวลา

หมวดหมู่บทความอื่นๆ ที่น่าสนใจ

โครงสร้างและประติมากรรมปูนซีเมนต์

โครงการที่ใช้คอนกรีต ปูนซีเมนต์ผสมเสร็จ โครงการใหญ่ โครงการอ้างอิง

อ่านบทความในหมวดนี้
เครื่องจักร เครื่องมือ คอนกรีต

เครื่องจักร และเครื่องมือสำหรับงานคอนกรีต สำหรับการเทคอนกรีตต่างๆ ผลิตคอนกรีตสำเร็จรูป ชิ้นส่วนเครื่องจักรปูนผสมเสร็จ Equipment For Concrete

อ่านบทความในหมวดนี้
เทคโนโลยีคอนกรีต

เทคโนโลยีคอนกรีต การแก้ไขปัญหาคอนกรีต ระบุปัญหาพร้อมหาสาเหตุ การแก้ไขคอนกรีต

อ่านบทความในหมวดนี้
กิจกรรมและโปรโมชั่น

กิจกรรมและโปรโมชั่น ส่วนลด โปรโมชั่นดี

อ่านบทความในหมวดนี้
เลือกคอนกรีตผสมเสร็จ

คอนกรีตผสมเสร็จ การเลือกใช้งาน ให้เหมาะสมกับงาน

อ่านบทความในหมวดนี้
เทคนิคการใช้งาน

เทคทิค การต่อเติม การเลือกวัสดุ แบบบ้าน งานก่อสร้างขนาดใหญ่ แนวทางการก่อสร้าง

อ่านบทความในหมวดนี้
คุณภาพคอนกรีต ภาษาช่าง ศัพท์ช่าง

คุณภาพคอนกรีต ภาษาช่าง พูดจางานช่าง ค่ายุบตัว กำลังอัด

อ่านบทความในหมวดนี้
คอนกรีตพิมพ์ลาย

คอนกรีตพิมพ์ลาย สร้างลวดลายคอนกรีต เทคนิค รูปแบบ ความเข้าใจเรื่องคอนกรีตพิมพ์ลาย

อ่านบทความในหมวดนี้